โรค เนื้องอกมดลูก (Myoma uteri & Adenomyosis) เกิดจากอะไร และวิธีการรักษาเบื้องต้นเป็นอย่างไร


เขียนโดย
ข้อมูลโรคและสาเหตุการเกิดโรค
เนื้องอกมดลูกเกิดจากการแบ่งเซลล์ผิดปกติของกล้ามเนื้อมดลูก พบบ่อยที่ช่วงอายุประมาณ 40 ปี สาเหตุยังไม่ทราบแน่ชัด สันนิษฐานว่า เกิดจากกรรมพันธุ์ และปัจจัยด้านฮอร์โนเพศหญิง ดังนั้นสตรีวัยหมดประจำเดือนจึงมีขนาดของเนื้องอกฝ่อลงได้เอง เนื้องอกส่วนใหญ่ไม่ใช่มะเร็ง และมีโอกาสกลายเป็นมะเร็งน้อยกว่า 1% แบ่งเป็น 3 ชนิดใหญ่ๆ ตามตำแหน่งของเนื้องอก คือ เนื้องอกที่โตยื่นออกไปจากตัวมดลูก เนื้องอกที่โตในกล้ามเนื้อมดลูก และเนื้องอกที่โตเข้ามาในโพรงมดลูก
อาการของโรค
- มีเลือดประจำเดือนออกมากผิดปกติ เป็นอากากรที่พบได้บ่อยที่สุด โดยประจำเดือนจะยังมาค่อนข้างตรงรอบเดือน แต่ปริมาณและจำนวนวันของประจำเดือนจะเพิ่มมากขึ้นกว่าเดิม
- คลำพบก้อนที่ท้องน้อย หรือรู้สึกว่าท้องโตขึ้น
- ปวดหน่วงท้องน้อยเวลามีประจำเดือน
- หากก้อนโตมาก จะทำให้เกิดอาการของอวัยวะข้างเคียงจากการที่ก้อนโตไปกดได้ เช่น ปัสสาวะบ่อย หรือท้องผูก
- มีบุตรยาก รวมถึงเป็นสาเหตุให้เกิดการแท้งบุตรได้
แนวทางการตรวจวินิจฉัยโรค
แพทย์จะวินิจฉัยได้ด้วยการซักประวัติอาการ การตรวจภายใน และตรวจอัลตร้าซาวนด์ทางหน้าท้องหรือทางช่องคลอด ในบางกรณีอาจมีการตรวจเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ร่วมด้วยเพื่อช่วยประเมินขนาดและจำนวนก้อน รวมถึงผลกระทบต่ออวัยวะข้างเคียง
แนวทางการดูแลรักษา
- สำหรับเนื้องอกขนาดเล็ก และไม่มีอาการ ควรตรวจอัลตราซาวดน์ติดตามขนาดของก้อนเป็นระยะไปก่อน
- การรักษาโดยการใช้ยา ในกรณีที่มีประจำเดือนมามากผิดปกติ แพทย์อาจพิจารณาให้ยาฮอร์โมนเพื่อช่วยลดอาการ และลดขนาดของก้อนเนื้องอกก่อน
- การรักษาโดยการผ่าตัด แบ่งเป็น 2 แบบ คือ การตัดเฉพาะเนื้องอกมดลูกซึ่งทำในรายที่อายุน้อยหรือยังมีความต้องการมีบุตร และการตัดมดลูกทิ้งทั้งหมดมักทำในรายที่อายุมาก หรือไม่ต้องการมีบุตรแล้ว
แพทย์เฉพาะทางแนะนำ
สูตินรีแพทย์, ศัลยแพทย์เด็ก กรณีอายุน้อยกว่า 15 ปี
ข้อควรระวัง
หากมีอาการเบื่ออาหาร น้ำหนักลด ปวดท้องรุนแรง คลำได้ก้อนโตเร็ว มีประวัติครอบครัวเป็นมะเร็งของมดลูก หรือรังไข่ ควรพบแพทย์โดยเร็วเพื่อวินิจฉัยแยกจากโรคมะเร็งต่อไป
ข้อมูลเพิ่มเติม
https://www.si.mahidol.ac.th/th/healthdetail.asp?aid=979 https://www.aafp.org/afp/2017/0115/p100.html






